Paweł Brandys

Bohaterem odcinka jest ks. Paweł Brandys (1869-1950) - w latach 1907-1918 członek Koła Polskiego w Reichstagu. W sierpniu 1919 r. uczestniczył w naradzie POW Górnego Śląska, poświęconej ustaleniu wybuchu I powstania śląskiego. W czasie plebiscytu i III powstania udostępnił swoje probostwo na narady działaczy polskich. Dowodził także w walkach frontowych w 1921 r. Był także posłem na Sejm Ustawodawczy, od ... Read More

Jan Brandys

Bohaterem odcinka jest ks. Jan Brandys (1886-1970) - naczelny kapelan wojsk powstańczych, uczestnik wszystkich powstań śląskich (w III powstaniu śląskim w randze kpt. dowodził na froncie grupą dziergowicka w ramach Grupy "Południe" w walkach w powiecie strzeleckim). W okresie międzywojennym należał do współorganizatorów Związku Powstańców Śląskich, a w okresie II wojny św. był ścigany przez władze hitlerowskie. W czasie wojny ... Read More

Henryk Jarczyk

Bohaterem odcinka jest Henryk Jarczyk (1889-1949) – uczestnik powstań śląskich i powstania wielkopolskiego, komisarz plebiscytowy, lekarz. Do szkoły powszechnej chodził w Podlesiu, a następnie w Mikołowie. Gimnazjum ukończył w Gliwicach, gdzie należał do konspiracyjnego, samokształceniowego Towarzystwa Tomasza Zana. W 1908 r. podjął studia medyczne we Wrocławiu, kontynuował je w Monachium i Lipsku, uzyskując w 1914 r. dyplom lekarza, a kilka ... Read More

Józef Wanot

Bohaterem odcinka jest Józef Wanot (1878-1970). Urodził się w Piekarach w rodzinie wielodzietnej. Pracował jako maszynista dołowy w kopalni Radzionków, aby utrzymać 10-osobową rodzinę po nocnej zmianie pracował dodatkowo przy remoncie dachów. Od 1895 roku był członkiem Polskiego Towarzystwa im. św. Alojzego, prowadzonego przez Wawrzyńca Hajdę – „Śląskiego Wernyhorę” oraz Towarzystwa Gimnastycznego Sokół w Piekarach Śląskich, gdzie w latach 1915-17 ... Read More

Jan Stęślicki

Bohaterem odcinka jest Jan Nepomucen Stęślicki (1866-1922) - lekarz, wybitny polski działacz niepodległościowy na Górnym Śląsku. Po studiach we Wrocławiu oraz Lipsku uzyskał dyplom lekarski i w 1893 r. przeniósł się do Siemianowic Śląskich, z którymi związał resztę życia. od 1903 przewodniczył Okręgowi Śląskiemu Związku Sokołów Polskich w Państwie Niemieckim; działał w Towarzystwie Czytelni Ludowych i Towarzystwie Szerzenia Elementarzy Polskich ... Read More

Emil Gajdas

Bohaterem odcinka jest Emil Gajdas (1879-1948) - aptekarz, współorganizator Polskiej Rady Ludowej miasta Tarnowskie Góry i działacz w Głównym Komitecie Wykonawczym POW G.Śl. w Bytomiu. W lutym 1919 roku członkowie POW zebrani w radzionkowskiej aptece, w domu Gajdasa, złożyli przysięgę ślubując „walczyć do ostatniej kropli krwi, aż złączy się Górny Śląsk z Polską”. Okres powstań był tragiczny dla losów rodziny ... Read More

Robert Kula

Bohaterem odcinka jest Robert Kula (1882-1950) – powstaniec śląski, katowicki radny miejski, członek Zarządu Głównego Związku Powstańców Śląskich. Już w czasie powstań śląskich słynął z bezkompromisowości, w jego domu wielokrotnie odbywały się rewizje niemieckiej policji. Szczególnie odznaczył się w trakcie III powstania w walkach o Górę św. Anny. Po powstaniach zadeklarowany piłsudczyk i przeciwnik Korfantego. Zarządzał restauracjami i hurtownią tytoniu ... Read More

Jan Jasiulek

Bohaterem odcinka jest Jan Jasiulek (1902-1982). Urodził się w Starym Koźlu, jego rodzina szybko przeniosła się na Śląsk. W latach 1919-1921 pracował w Polskim Komitecie Plebiscytowym i brał udział w powstaniach śląskich. W okresie międzywojennym trudnił się kupiectwem, prowadził sklepy w Zabrzu, potem w Nowym Bytomiu, gdzie się osiedlił i w 1937 roku wybudował Kino Patria. Podczas pierwszego pokazu we ... Read More

Konstanty Wolny

Bohaterem odcinka jest Konstanty Wolny (1877-1940) – jeden z najważniejszych działaczy narodowych na Górnym Śląsku, pierwszy marszałek Sejmu Śląskiego oraz współtwórca Statutu Organicznego Województwa Śląskiego. Urodził się w rodzinie Wawrzyńca i Ludwiny z domu Jarczyk. Po śmierci matki rodzina przeniosła się do Zawodzia koło Katowic, gdzie Wawrzyniec podjął pracę jako kowal w hucie Baildon. Konstanty ukończył tam szkołę powszechną i ... Read More

Walenty Fojkis

Bohaterem odcinka jest Walenty Fojkis (1895-1950), wybitny dowódca w trakcie III powstania śląskiego, poseł na Sejm Śląski, żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. W 1913 roku jako maturzysta podjął pracę w kancelarii adwokackiej działacza narodowego dra Zygmunta Seydy, za jego namowami wstąpił do TG „Sokół”. Tak zaczęła się jego kariera w polskich organizacjach. W trakcie II wojny światowej został ranny ... Read More